Mag een beveiliger om je identiteitsbewijs vragen?
Je wilt een bedrijf, ziekenhuis of evenemententerrein binnen en bij de ingang vraagt een beveiliger om je identiteitsbewijs. Mag een beveiliger om je identiteitsbewijs vragen? En belangrijker: ben je ook verplicht om het te laten zien?
Kort antwoord: ja, een particuliere beveiliger mag bij toegangscontrole een bezoeker vragen zich te identificeren. Je bent daarmee niet automatisch wettelijk verplicht om je identiteitsbewijs te tonen zoals bij een bevoegde politieambtenaar. Weiger je, dan kan de beveiliger je wel de toegang tot het pand of terrein weigeren.
Wanneer mag een beveiliger om je identiteitsbewijs vragen?
Particuliere beveiligers worden veel ingezet voor toegangscontrole bij bedrijven, overheidsgebouwen, ziekenhuizen, evenementen en andere locaties.
Volgens de Rijksoverheid mogen particuliere beveiligers, portiers en uitsmijters bezoekers van een pand vragen zich te identificeren. Dat past bij hun taak om te controleren wie toegang krijgt.
Justis noemt toegangscontrole bij gebouwen eveneens als een van de gebruikelijke werkzaamheden van particuliere beveiligers.
Denk bijvoorbeeld aan een bedrijf waar alleen medewerkers en aangemelde bezoekers naar binnen mogen. De beveiliger kan dan controleren of de naam op het identiteitsbewijs overeenkomt met de bezoekersregistratie.
Moet je je identiteitsbewijs aan een beveiliger laten zien?
Hier zit het belangrijkste verschil.
Een beveiliger die om je identiteitsbewijs vraagt, oefent daarmee niet automatisch dezelfde wettelijke bevoegdheid uit als een politieagent of bevoegde toezichthouder.
De wettelijke identificatieplicht houdt in dat iemand vanaf 14 jaar in bepaalde situaties een geldig identiteitsbewijs moet kunnen tonen wanneer een bevoegde functionaris daar met een geldige reden om vraagt. Een particuliere beveiliger krijgt zo'n algemene wettelijke bevoegdheid niet alleen doordat hij beveiliger is.
Je kunt dus weigeren je identiteitsbewijs aan een particuliere beveiliger te tonen.
Maar daarmee is de zaak niet altijd afgelopen.
Wat gebeurt er als je weigert?
Een organisatie mag voorwaarden stellen aan wie zij tot een gebouw of terrein toelaat.
Wil je je niet identificeren terwijl identificatie onderdeel is van de toegangscontrole? Dan kan de beveiliger namens die organisatie besluiten je niet binnen te laten.
De Rijksoverheid noemt dit expliciet: wil een bezoeker zich niet identificeren, dan mag een particuliere beveiliger de toegang weigeren.
Het verschil is dus belangrijk:
De beveiliger kan je niet zomaar dwingen je ID te tonen, maar de organisatie hoeft je zonder die controle ook niet binnen te laten.
Omdat er altijd een plek is
waar het leuker is!
Mag een beveiliger op straat je ID vragen?
Een particuliere beveiliger heeft geen algemene wettelijke bevoegdheid om mensen op straat te verplichten zich te identificeren.
Dat verandert niet omdat hij een uniform draagt.
Particuliere beveiligers kunnen bijvoorbeeld in opdracht van een gemeente toezicht houden in de openbare ruimte, maar daarmee worden zij niet automatisch politieagent of boa. Justis benadrukt dat particuliere beveiligers in beginsel dezelfde wettelijke mogelijkheden en beperkingen hebben als gewone burgers.
Dat is iets anders wanneer iemand naast beveiliger óók een functie heeft waaraan afzonderlijke wettelijke bevoegdheden zijn verbonden.
Mag een beveiliger je identiteitsbewijs kopiëren?
Je identiteitsbewijs bekijken is niet hetzelfde als er een kopie of scan van maken.
Voor het kopiëren, scannen en opslaan van gegevens van identiteitsbewijzen gelden privacyregels. Een organisatie mag niet automatisch een volledige kopie van een identiteitsbewijs maken alleen omdat zij iemands identiteit wil controleren.
De Autoriteit Persoonsgegevens benadrukt dat het tonen van een identiteitsbewijs vaak voldoende is en dat organisaties niet méér persoonsgegevens mogen verzamelen dan noodzakelijk.
Een beveiliger die je ID bij de ingang bekijkt, krijgt daarmee dus niet automatisch toestemming om er ook een foto, scan of volledige kopie van te maken.
En mag je vragen wie de beveiliger zelf is?
Ook beveiligers moeten zich tijdens hun werkzaamheden kunnen legitimeren.
Medewerkers die toestemming hebben om beveiligingswerkzaamheden uit te voeren, krijgen daarvoor een speciaal legitimatiebewijs. Volgens Justis moeten zij dit legitimatiebewijs tijdens hun werkzaamheden bij zich hebben.
Dat beveiligingslegitimatiebewijs is overigens iets anders dan het gewone paspoort, rijbewijs of identiteitsbewijs waar een bezoeker om kan worden gevraagd.
Dus: mag een beveiliger om je identiteitsbewijs vragen?
Ja. Een particuliere beveiliger mag je bij bijvoorbeeld een toegangscontrole vragen je identiteitsbewijs te laten zien.
Maar vragen is niet hetzelfde als wettelijk vorderen. Een particuliere beveiliger heeft niet automatisch de bevoegdheid om je te verplichten je ID te tonen zoals een bevoegde politieambtenaar dat onder bepaalde omstandigheden wel kan.
Weiger je tijdens een toegangscontrole? Dan kan daar wel een praktisch gevolg aan zitten: je kunt de toegang tot het gebouw, terrein of evenement worden geweigerd.
Dat onderscheid maakt bij identiteitscontrole door beveiligers uiteindelijk het grootste verschil.
