Mag een beveiliger je tas controleren?
Een beveiliger die bij de uitgang van een winkel vraagt of hij even in je tas mag kijken. Of beveiliging bij een evenement die bezoekers vraagt hun tas te openen. Het komt regelmatig voor. Maar mag een beveiliger je tas eigenlijk zomaar controleren?
Kort antwoord: een beveiliger mag je vragen om je tas te openen, bijvoorbeeld wanneer tassencontrole onderdeel is van de huisregels of toegangsvoorwaarden. Een particuliere beveiliger kan een tassencontrole echter niet zomaar onder dwang uitvoeren wanneer je weigert.
Dat verschil tussen vragen en afdwingen is belangrijk.
Tassencontrole kan onderdeel zijn van de huisregels
Winkels, evenementenlocaties en andere particuliere locaties mogen huisregels hanteren. Daarin kan bijvoorbeeld staan dat bezoekers moeten meewerken aan een tassencontrole.
De politie noemt het meewerken aan een tassencontrole expliciet als voorbeeld van een regel die een winkelier in een huisreglement kan opnemen.
Ook Platform Veilig Ondernemen geeft aan dat een winkel tassencontrole in de huisregels kan opnemen en klanten daar vervolgens op kan aanspreken.
Het is daarom verstandig dat zulke voorwaarden voor bezoekers duidelijk kenbaar zijn, bijvoorbeeld bij de ingang.
Mag een beveiliger dan gewoon in je tas kijken?
Niet zonder meer.
Een beveiliger kan bijvoorbeeld zeggen:
“Wilt u uw tas voor mij openen?”
Wanneer je daaraan meewerkt, kan de beveiliger de inhoud controleren binnen de afspraken die daarvoor gelden.
Maar een gewone particuliere beveiliger krijgt door zijn functie geen algemene bevoegdheid om tegen je wil je persoonlijke tas open te maken en te doorzoeken.
Platform Veilig Ondernemen formuleert dit duidelijk: een tassencontrole kan niet daadwerkelijk worden afgedwongen wanneer een klant weigert.
Dat sluit aan bij het algemene uitgangspunt dat particuliere beveiligers geen politiebevoegdheden hebben.
Wat gebeurt er als je weigert?
Dat betekent niet automatisch dat er niets kan gebeuren.
Wanneer tassencontrole onderdeel is van de huisregels of toegangsvoorwaarden, kan weigeren gevolgen hebben voor de toegang tot de locatie.
Bij een evenement kan iemand bijvoorbeeld niet worden toegelaten wanneer hij niet wil meewerken aan de veiligheidscontrole. In een winkel kan de ondernemer besluiten iemand in de toekomst niet meer toe te laten.
De politie geeft aan dat een ondernemer klanten die in strijd met de huisregels handelen daarop kan aanspreken en kan verzoeken de zaak te verlaten.
Een beveiliger handhaaft zulke regels doorgaans namens de eigenaar of organisator.
En als de beveiliger denkt dat je iets hebt gestolen?
Dan ontstaat een andere situatie.
Een vermoeden van winkeldiefstal geeft een beveiliger niet automatisch een onbeperkte bevoegdheid om een tas te doorzoeken.
Wanneer een beveiliger of winkelmedewerker iemand daadwerkelijk op heterdaad betrapt bij een strafbaar feit, kan wel gebruik worden gemaakt van de burgeraanhouding. Iedere burger mag iemand bij ontdekking op heterdaad aanhouden.
De verdachte moet vervolgens zo snel mogelijk aan de politie worden overgedragen.
Het is dus belangrijk om twee dingen niet door elkaar te halen:
tassencontrole op basis van huisregels en optreden bij een strafbaar feit.
Alleen weigeren om je tas te openen betekent op zichzelf niet dat een beveiliger vervolgens automatisch de bevoegdheid krijgt de tas onder dwang te controleren.
Geldt hetzelfde bij evenementen?
Het principe is vergelijkbaar, maar bij evenementen is de veiligheidscontrole vaak al onderdeel van de voorwaarden waaronder je toegang krijgt.
Bij de ingang kan bijvoorbeeld worden gecontroleerd op wapens, drugs, glaswerk of andere verboden voorwerpen. Wie niet wil meewerken aan de aangekondigde controle, kan de toegang worden geweigerd.
Dat betekent opnieuw niet dat een reguliere particuliere beveiliger daardoor een algemene wettelijke bevoegdheid krijgt om iedereen tegen zijn wil te doorzoeken.
Voor bepaalde bijzondere locaties en sectoren, zoals luchthavens, kunnen andere wettelijke beveiligingsregels gelden.
Mag een beveiliger zelf spullen uit je tas halen?
Bij een normale vrijwillige tassencontrole is het verstandig onderscheid te maken tussen kijken en zelf door persoonlijke spullen gaan.
De veiligste werkwijze is dat de bezoeker zelf de tas opent en waar nodig voorwerpen laat zien of verplaatst. Daarmee wordt voorkomen dat de beveiliger verder gaat dan noodzakelijk voor de controle.
Voor beveiligers geldt sowieso: voer een controle uit volgens de geldende instructies van de opdrachtgever en binnen de grenzen van toestemming en wetgeving.
Mag je dus weigeren?
Ja, een tassencontrole kan bij een reguliere particuliere beveiligingssituatie niet simpelweg onder dwang worden afgedwongen.
Maar weigeren kan wel consequenties hebben.
Je kunt bijvoorbeeld:
de toegang tot een evenement worden geweigerd, worden gevraagd een winkel te verlaten of bij een volgende gelegenheid niet meer worden toegelaten.
Dat is precies waarom de vraag “Mag een beveiliger mijn tas controleren?” niet simpelweg met ja of nee kan worden beantwoord.
De belangrijkste vraag is:
Op basis waarvan vindt de controle plaats en werk je daar vrijwillig aan mee?
Kort samengevat
Een beveiliger mag om een tassencontrole vragen en een organisatie kan medewerking opnemen in de huisregels of toegangsvoorwaarden. Een gewone particuliere beveiliger mag een tas bij weigering echter niet zomaar onder dwang openen en doorzoeken. Weigeren kan wel betekenen dat je niet wordt toegelaten of wordt gevraagd de locatie te verlaten.
Meer weten over de grenzen van beveiligingswerk? Lees dan ook Wat mag een beveiliger wel en niet? Bevoegdheden uitgelegd.
