Interne fraude: waarom beveiligers een belangrijke rol spelen
Interne fraude is nog altijd een groot risico voor organisaties. Het gaat dan niet om een onbekende crimineel van buitenaf, maar om fraude door iemand die al toegang heeft tot het bedrijf. Denk aan een medewerker, tijdelijke kracht, leverancier, ingehuurde dienstverlener of iemand met een toegangspas, sleutel, code of account.
Juist daarom is interne fraude voor beveiligers belangrijk. Beveiligers letten niet alleen op bezoekers, inbraak of agressie. Zij zien ook wat er dagelijks op de werkvloer gebeurt. Wie komt er binnen? Wie blijft opvallend lang hangen? Wie neemt spullen mee? Wie probeert buiten werktijd naar binnen te gaan? En wie gebruikt een toegangspas op een manier die niet logisch is?
Uit het Fraude Trendrapport Benelux 2026 van Allianz Trade blijkt dat 89 procent van de organisaties in de Benelux het afgelopen jaar te maken kreeg met fraudepogingen. Interne fraude blijft volgens dit rapport de meest voorkomende vorm van fraude. Tegelijk neemt externe fraude sterk toe, onder meer via factuurfraude en e-mail. Dat maakt het onderscheid tussen interne en externe fraude soms lastig. Een externe fraudeur kan immers hulp krijgen van iemand binnen de organisatie, bewust of onbewust.
Wat valt onder interne fraude?
Bij interne fraude denken veel mensen aan geld stelen uit een kas of het vervalsen van declaraties. Maar het onderwerp is breder. Het kan ook gaan om het meenemen van bedrijfseigendommen, misbruik van brandstofpassen, het manipuleren van urenregistratie, het doorspelen van vertrouwelijke informatie of het bewust omzeilen van toegangsprocedures.
Ook digitale fraude kan een interne component hebben. Een medewerker kan bijvoorbeeld inloggegevens delen, bestanden kopiëren of gevoelige informatie naar een privé-mailadres sturen. Soms gebeurt dit met kwade bedoelingen. Soms begint het met slordigheid, onwetendheid of druk van buitenaf.
Voor beveiligers is vooral het gedrag eromheen interessant. Fraude laat zich niet altijd direct zien, maar afwijkend gedrag vaak wel. Iemand die steeds net buiten de normale routes loopt, zonder duidelijke reden in opslagruimtes komt, dozen verplaatst zonder opdracht of bezoekers naar binnen helpt zonder registratie, kan een signaal zijn dat nader bekeken moet worden.
Waarom beveiligers het verschil kunnen maken
Beveiligers staan vaak op plekken waar informatie samenkomt: de receptie, toegangspoort, meldkamer, expeditie, parkeergarage of controleronde. Daardoor zien zij patronen die anderen missen. Een leidinggevende ziet misschien alleen de eigen afdeling. Een beveiliger ziet bewegingen door het hele gebouw.
Daarbij gaat het niet om wantrouwen richting medewerkers. Het gaat om professioneel waarnemen. Een beveiliger hoeft niet zelf vast te stellen dat er fraude plaatsvindt. Wel kan hij of zij signalen vastleggen, melden en bespreekbaar maken volgens de interne procedure.
Denk aan terugkerende situaties zoals:
- medewerkers die collega’s laten meelopen op hun pas;
- bezoekers die zonder juiste registratie toegang krijgen;
- goederen die buiten normale tijden worden verplaatst;
- deuren die bewust worden opengehouden;
- personeel dat beveiligingsvragen ontwijkt;
- afwijkende activiteiten bij magazijnen, serverruimtes of archieven.
Duidelijke procedures zijn noodzakelijk
Een beveiliger kan alleen goed handelen als de organisatie duidelijke regels heeft. Wat moet er worden gecontroleerd bij leveranciers? Wie mag buiten werktijd naar binnen? Wanneer moet een incident worden geregistreerd? En bij wie wordt een vermoeden van fraude gemeld?
Zonder heldere procedures blijft het vaak bij een onderbuikgevoel. Dat is niet genoeg. Interne fraude vraagt om zorgvuldigheid, omdat beschuldigingen grote gevolgen kunnen hebben. Daarom is het belangrijk dat beveiligers feitelijk rapporteren: datum, tijd, locatie, betrokken personen, waargenomen gedrag en eventuele camerabeelden of toegangsregistraties.
Ook digitale veiligheid speelt mee
Interne fraude raakt steeds vaker aan cyberveiligheid. Volgens de Cybersecuritymonitor 2024 van het CBS gebruiken Nederlandse bedrijven vaker tweefactorauthenticatie, maar kleinere bedrijven blijven kwetsbaarder dan grote organisaties. Voor beveiligers betekent dit dat fysieke en digitale beveiliging steeds meer met elkaar verbonden zijn.
Een onbeheerde laptop, openstaande serverruimte, onbevoegde bezoeker bij een werkplek of een medewerker die foto’s maakt van documenten kan onderdeel zijn van een groter frauderisico.
Met andere woorden
Interne fraude is geen onderwerp voor alleen de directie, financiële afdeling of ICT. Ook beveiligers spelen een belangrijke rol. Niet door collega’s te wantrouwen, maar door professioneel te kijken naar afwijkend gedrag, toegang, goederenstromen en naleving van procedures.
De moderne beveiliger is daarmee niet alleen iemand die reageert op incidenten, maar ook iemand die helpt om risico’s vroegtijdig te herkennen. Juist bij interne fraude kan die alerte houding het verschil maken tussen een klein signaal en een groot probleem.